Uwaga, bawełna zabija! Ale tylko w górach

Links News Contact Us About Us Advertisement Terms of use FAQ Add story Partners Invite a friend Bookmark Angielski

Join now Login on site

Articles

Articles > TREKKING > Uwaga, bawełna zabija! Ale tylko w górach

Uwaga, bawełna zabija! Ale tylko w górach

25-03-19

PORADY SPRZĘTOWE. Kiedyś wszyscy nosiliśmy w górach ubrania z bawełny. W skład mojego żelaznego zestawu w Tatry wchodziły bawełniany t-shirt, flanelowa koszula, wełniany sweter i dżinsy. Kiedy zaczynałam ponad 20 lat temu chodzić po górach specjalistyczna odzież termoaktywna po prostu nie była dostępna w polskich sklepach. Pamiętam swoją radość, kiedy w 2002 roku kupiłam mojego pierwszego polara. Zakładałam go oczywiście na koszulkę z bawełny i dziwiłam się, że mimo to jest mi zimno. Taki komplet po prostu nie mógł zadziałać. Pierwsza warstwa z takiego materiału nie zapewnia izolacji i nie wysycha dostatecznie szybko, by zapobiec wyziębieniu. Każdy z nas, szczególnie nieco starszych wiekiem planetowiczów, pamięta doskonale okropne odczucie wilgotnej tkaniny na plecach, które nasilało się podczas marszu i po zdjęciu plecaka. Brrr... Dziś nosimy - w większości - koszulki z materiałów syntetycznych lub wełny merino. Warto jednak pamiętać, że bawełna może być przyczyną nie tylko przeziębienia, ale także hipotermii i zgonu. Brzmi strasznie, prawda?

Bawełna. Źródło: pixabay.com

Izolacja termiczna

Ogrzewanie ciała przez odzież to mit. Kolejne warstwy nie grzeją, a jedynie izolują dzięki gromadzonemu między nimi powietrzu. Kiedy się pocimy, bawełna chłonie wilgoć jak gąbka. Każde włókno nasiąka wodą, która nie jest odprowadzana do kolejnych warstw. To sprawia, że zaczyna nam się robić zimno, coraz zimniej, aż w końcu, w niesprzyjających warunkach może dojść do hipotermii. Przy czym wcale nie musi być mroźno. Wiele przypadków skrajnego wychłodzenia zdarza się, gdy temperatura wynosi więcej niż kilka stopni powyżej zera, ale za to aura jest wietrzna, a powietrze wilgotne. Sama również doświadczyłam stanu mocnego wychłodzenia i to latem, podczas podejścia na Kasprowy. Wystarczyło, że zerwał się silny wiatr, zaczął padać deszcz, a moja słaba kurtka przeciwdeszczowa i bawełniana koszulka pod nią przemokły. Uratował mnie polar schowany w plecaku pod pokrowcem i zjazd ze szczytu kolejką. Jednak nie zawsze jest możliwość przebrania się w suchą odzież i wejścia do ciepłego pomieszczenia. Bywa, że zapuszczamy się w rejony nietknięte śladem cywilizacji, więc o ratunek przy ewentualnej hipotermii może być ciężko. Warto zatem pamiętać, że bawełna może okazać się śmiertelnym zagrożeniem w niesprzyjających warunkach i nie ma w tym cienia przesady.

Wspinaczka lodowa. Źródło: pixabay.com

Odzież warstwowa

Sklepy outdoorowe oferują różne rodzaje odzieży termicznej. Mamy do wyboru zarówno syntetyki, merino, jak i mieszankę jednego z drugim. Dodatkowo każdy typ odzieży posiada różną grubość, gramaturę, typ splotu itp. Właściwy dobór ubrania zapewni ochronę przed wychłodzeniem, przewianiem i przegrzaniem, które również jest groźne. Podczas aktywności fizycznej nasze ciało poci się, a pot w postaci pary wodnej jest przesuwany warstwa po warstwie z dala od skóry, aż w końcu odparowuje. Dzięki temu zachowany zostaje proces izolacji termicznej. Kupując odzież o właściwościach termoaktywnych pamiętajmy, by pierwsza i druga warstwa przylegały do ciała, co poprawi jej oddychalność i zapobiegnie wychłodzeniu organizmu. Koszulka termiczna powinna być dobrze dopasowana do ciała (ale nie obcisła, by nie krępować ruchów), ponieważ zbyt luźna może powodować szybką utratę ciepła.

Turystyka zimowa w Alpach. Źródło: pixabay.com

Czego unikać?

Wszelkich typów bawełny, w tym również flaneli i dżinsu, mieszanek z innymi włóknami, a także tkanin wyprodukowanych z celulozy, która ma jeszcze gorsze właściwości, jeśli chodzi o pochłanianie wody. Należą do nich wiskoza, rayon, modal, tencel i lyocel. Uważać należy również na włókna bambusowe, reklamowane jako ekologiczne - mają podobne właściwości do jedwabiu, który po zamoczeniu przestaje izolować, w dodatku stwarza na skórze wrażenie chłodu, co w połączeniu z wilgocią może stać się mocno nieprzyjemne. Dżinsowe spodnie w górach stanowią najgorszy z możliwych wyborów - nie wysychają po zmoczeniu, a zimą wręcz zamarzają, a co za tym idzie przyczyniają się do powstawania odmrożeń.

Odzież merino Smartwool. Źródło: materiały prasowe

Co zamiast bawełny?

Istnieje kilka ciekawych alternatyw, o nieco odmiennych cechach. Pierwsza z nich to bielizna z wełny merino, która zachowuje właściwości termoizolacyjne także po zmoczeniu. Merino jest miękkie, miłe w dotyku, ciepłe i naturalnie elastyczne, a ponadto wytrzymałe. Moja pierwszą koszulkę z wełny merynosa kupiłam prawie 9 lat temu i nadal jej używam. Nie zmechaciła się, nie zbiegła, ani nie straciła swoich właściwości. Odzież z wełny merino ma ponadto właściwości bakteriostatyczne, czyli po prostu nie śmierdzi po wycieczce, podczas której intensywnie się pocimy. Jest to doskonała propozycja dla osób, którym często jest zimno. Jednak podczas upalnego lata lub przy bardzo intensywnym wysiłku wełna merino się nie do końca sprawdzi.

Na letnie wycieczki najodpowiedniejsza będzie syntetyczna bielizna termiczna, z mieszanki tkanin typu polipropylen, poliester, poliamid i elastan. Często odzież przeznaczona do sportów aerobowych, w tym turystyki górskiej, posiada specjalną strukturę siatki w newralgicznych, najbardziej pocących się miejscach, dzięki czemu wilgoć szybciej odprowadzana jest poza tkaninę. Zaletą odzieży z materiałów syntetycznych są szybkie wysychanie i wysoka oddychalność.

Innym typem tkanin, który sprawdzi się głównie podczas chłodniejszych dni, jest połączenie włókna merino z syntetykiem. To kompromis między oddychalnością a szybkim schnięciem. Dla mnie takie koszulki lub getry są najlepsze na intensywne górskie wycieczki. To część mojego zestawu idealnego. Wystarczy, że dołożę do niego bluzę z Polartec Power Stretch i kurtkę z membraną w razie opadów.

Niekiedy można spotkać w sklepach odzież z materiału cocona. Jego częścią składową są włókna z aktywnego węgla pozyskiwanego z kokosa. Tkanina ta jest miła w dotyku i wygodna, ale bywa, że szybko nasiąka nieprzyjemnym zapachem. Testowałam ją i powiem szczerze, że nie będę jej polecać.

W zasadzie każdy z wymienionych przeze mnie w powyższym akapicie materiał będzie lepszy niż bawełna, choć na pewno bawełniana odzież jest tańsza. Warto jednak zainwestować w dobrą odzież termoaktywną, bowiem od niej może zależeć nasze zdrowie i życie.

Emilia Götz

Redaktorka portalu Planetagor.pl

Comments

by Admin 1215 day(s) ago
0 punktów
Spodobał Ci się artykuł? Zainspirował Cię? Doceń naszą pracę i poświęcony czas stawiając nam wirtualną kawę! Bardzo dziękujemy!
https://buycoffee.to/planeta.gor

BIEGI GÓRSKIE: czytaj

ROWERY GÓRSKIE: czytaj

SKITURY: czytaj

SPELEOLOGIA: czytaj

TREKKING: czytaj

WSPINANIE: czytaj

Links Contact Us About Us Advertisement Terms of use FAQ Add story Partners Bookmark