Articles
TREKKING. Sezon na Słowacji już wkrótce się rozpocznie, co na pewno uszczęśliwia wszystkich miłośników tej części Tatr. Propozycją pierwszej po długiej zimowej przerwie wycieczki na rozruch może być zwiedzenie Doliny Wielickiej. Pomimo tego, że jest jedną z najmniejszych w Tatrach i emanuje swoją prostotą, jest również jedną z najchętniej odwiedzanych i znanych wśród słowackich dolin. Świetność swą zawdzięcza położeniu w cieniu najwspanialszej i najwyższej ściany masywu Gerlacha. Dolina Wielicka słynie ponadto najważniejszego szlaku tatrzańskiego łączącego południową i północną część Tatr, a przechodzącego przez przełęcz Polski Grzebień (2200 m n.p.m.).
Górną grań nad Doliną Wielicką wieńczą Zadni Gerlach (2637 m n.p.m.) oraz Mała Wysoka (2428 m mn.p.m.). Dolina jest dosyć rozległa, bo liczy sobie 6 km długości i prawie tyle samo powierzchni! Po jej wschodniej stronie znajduje się kolejna po Gerlachu należąca do Wielkiej Korony Tatr góra - Staroleśny Szczyt, słow. Bradavica (2476 m n.p.m.). Wędrując doliną napotykamy na dwa piękne stawy -Wielicki i Długi. Skąd pochodzi nazwa pierwszego? Nam kojarzy się na pewno z jednym z najwybitniejszych himalaistów polskich - Krzysztofem Wielickim, ale pochodzi ona zgoła z innego źródła - a mianowicie od miasteczka Wielka na Spiszu. Dolina jest rajem dla świstaków i kozic, a piękne strzeliste iglice skał urzekają swoją potęgą i pięknem. W słoneczne dni można tutaj naprawdę odpocząć i rozkoszować oczy sielskimi obrazkami, jakie zapewnia nam ten zakątek słowackich Tatr.

Masyw Gerlacha
fot. G. Cieślik

Wielicki Ogród - wiosna 2019
fot. G. Cieślik
Szlaki turystyczne prowadzące do Doliny Wielickiej
Do Wielickiej Doliny prowadzi kilka szlaków turystycznych i wszystkie są tak samo popularne. Jednym z najdłuższych jest ten prowadzący ze Starego Smokowca. Ma długość 5,5 km i sumę przewyższeń 660 metrów. Idąc szlakiem przechodzimy przez porośniętą modrzewiami Jakubkową Dolinę, na którą z dołu został poprowadzony wyciąg narciarski mierzący około 1 kilometra. Wędrujemy w towarzystwie południowego zbocza Sławkowskiego Szczytu, przekraczamy kolejne kręte strumienie, łączące się w dole w Sarni Potok. Podążając za znakami żółtymi wchodzimy na wał moreny bocznej, uważany za jeden z najwspanialszych w Tatrach. Zwieńczeniem szlaku jest Dom Śląski lub inaczej Wielickie Schronisko, leżące na wysokości 1667 m, będące ostoją dla wszystkich wędrujących do Doliny Wielickiej turystów. Innym szlakiem jest ten prowadzący z Tatrzańskich Zaręb, ale jest on ubogi widokowo, przez co mało uczęszczany. Na wysokości ok. 1175 metrów znajduje się tu nieduża polana, a od 1300 m szlak pnie się stromiej do góry przez świerkowo-modrzewiowy las. Wędrujemy nim niecałe 2 godziny.

Wielicki Potok
fot. archiwum własne
Szlaku zielonego z Tatrzańskiej Polanki nie trzeba chyba nikomu przedstawiać. Stąd wyrusza większość wypraw na podbój Gerlacha. U wylotu szlaku znajduje się płatny parking (na dzień dzisiejszy 30 zł), z którego asfaltem można dojechać za stosowną opłatą pod schronisko, bądź ruszyć ścieżką przecinającą owy asfalt do góry. Tutaj możemy również wjechać na rowerze, z czego korzysta coraz więcej amatorów czterech kółek.

Początek szlaku z Tatrzańskiej Polanki
fot. arch. własne

Początek szlaku z Tatrzańskiej Polanki
fot. arch. własne
Trasa jest obfita w piękne widoki z każdej strony, wiedzie wzdłuż lazurowego Wielickiego Potoku przecinającego szlak kilkoma mostkami. Z początku szlaku możemy podziwiać kolejno Sławkowski Szczyt (2452 m), Wielickie Granaty (2311 m), Kończystą (2537 m) oraz masyw Gerlacha (2655 m). Dalej więc może być tylko lepiej! Większość trasy prowadzi przez las, co w upalne dni daje schronienie od lejącego się z nieba żaru, przez co wędrowanie nie jest tak bardzo uciążliwe, a bryza z Wielickiego Potoku schładza nas dodatkowo. W drodze do Śląskiego Domu mijamy Wielicką Polanę leżącą na wysokości 1562 metrów - stąd już 20 minut drogi do schroniska, które zresztą jawi się nam na tle masywu Gerlacha.

Szlak z Tatrzańskiej Polanki
fot. archiwum własne

Szlak z Tatrzańskiej Polanki
fot. archiwum własne

Widok na Poprad
zdj. E. Gardyna
Szlaki z Doliny Wielickiej
Na Polski Grzebień i dalej na Małą Wysoką
Od Schroniska Wielickiego zielony szlak wiedzie nas brzegiem Wielickiego Stawu w stronę Wielickiej Siklawy. Wielicka Woda, opadająca z wysokiego progu Doliny Wielickiej tzw. Mokrej Wanty, tworzy piękną kaskadę. Wodospad ten jest charakterystycznym elementem okolicznej scenerii. Kiedy idziemy prawą stroną od wodospadu, chłodząca bryza odprowadza nas na obszerne, płaskie plateau. Na tym odcinku mijamy również obitą skałę, więc jest to gratka dla amatorów wspinania sportowego. Rozpościera się tu ok 300-metrowa łąka zwana Wielickim Ogrodem. W lecie pokryta jest wysokorosłymi ziołami - ciemierzycą zieloną, modrzykiem górskim, starcem gajowym i innymi, które dekorują ten piękny zakątek Tatr. U skraju Ogrodu leży torfowy stawek o małej powierzchni, co w efekcie daje nam wrażenie krańca świata - ale to musicie sami zobaczyć :)

Wielicka Woda
fot. G. Cieślik

Wielicka Woda
fot. G. Cieślik

Kraniec świata
fot. B. Skupień

Kwietnikowy Ogród - jesień 2018
fot. archiwum własne
Kierując wzrok dalej wzdłuż Kwietnikowego Ogrodu, widzimy, że dolina Wielicka obramowana jest od północnego zachodu stokami Ponad Ogród Turni i Małego Gerlacha (2601 m), a od północno-wschodniego urwiskami Granatów Wielickich. Szlak wznosi się na wyższy stopień zwany Wyżnim Ogrodem Wielickim, a dalej na tzw. Suchą Kopę. Znajdujemy się na wysokości 1929 metrów - między Suchą Kopą a masywem Gerlacha u podstawy leży Długi Staw. Ma on 0,63 ha powierzchni i głębokość 5 m. Do jego brzegów ciągną połacie piargowe żlebów Karczmarza i Darmstadera - jedne z wielu dróg prowadzących na szczyt szczytów Tatr. Wiosną możemy zaobserwować w nim zamrożone połacie śniegu.


Długi Staw - wiosna 2019
fot. G. Cieślik
Idąc dalej skalnym chodnikiem w górę podziwiać możemy ogromne żleby i skały Gerlacha, a także zarys popularnej Drogi Martina, ciągnącej się od Polskiego Grzebienia, na który właśnie zmierzamy. Na siodło wiodą łańcuchy, zimą należy być w tym miejscu bardzo ostrożnym przez wzgląd na ekspozycję, jaka towarzyszy temu końcowemu odcinkowi. Z przełęczy wznoszącej się na 2200 metrach odsłania się widok na Dolinę Białej Wody i Orlą Grań. Poniżej możemy obserwować Zmarzły Staw. Będąc w tym miejscu grzech nie skorzystać z okazji i nie wdrapać się na Małą Wysoką (2428 m), należącą do Turystycznej Korony Tatr Wysokich. Szlak wiedzie skalistą granią od północy urwaną przepaściami, więc nie jest odpowiedni dla osób z lękiem wysokości. Wspinaczka jest bardzo urozmaicona - spotkamy na swojej drodze oprócz przepaści także kilka łańcuchów. Panorama ze szczytu Vychodnej Vysokiej obejmuje panoramę całych Tatr Wysokich, więc warto się pofatygować i wejść na szczyt.

Masyw Gerlacha
fot. E. Gardyna

Masyw Gerlacha
fot. E. Gardyna

Potęga gór w drodze na Polski Grzebień
fot. archiwum własne

Mała Wysoka i szlak na Polski Grzebień - zdjecie z Litworowego Szczytu
fot. archiwum własne
Na Gerlach przez Wielicką Próbę
Z Kwietnikowej Młaki odchodzi w lewo perć wiodąca wzdłuż potoku, a następnie zakosami po piarżyskach ścieżka pod ściany Ponad Ogród Turni do wylotu głębokiego Wielickiego Żlebu. Na drodze tej mamy różne ułatwienia techniczne - klamry, łańcuchy i występuje tutaj też sporo miejsc, gdzie powietrza pod stopami jest znacznie więcej, niż na normalnym szlaku - zwłaszcza w górnej kopule wchodzącej na grań. Wejście bez przewodnika jest zakazane. W sezonie panuje tutaj spory tłum, bo właśnie ta droga jest najczęściej obieraną przez przyszłych zdobywców Gerlacha.

Pod Wielicką Próbą
fot. G. Cieślik
Do Popradzkiego Stawu
Od Śląskiego Domu wiedzie również słynna Tatrzańska Magistrala ciągnąca się wzdłuż całych Tatr Słowackich. Okrąża ona masyw Gerlacha i prowadzi nad Batyżowiecki Staw, a dalej nad Popradzki Staw przez Przełęcz pod Ostrą. Szlak jest długi, ale urozmaicony widokowo.

Śląski Dom i Wielicki Staw
fot. archiwum własne

W dole Wielicki Staw i Dom Śląski - widoczny szlak czerwony w stronę Popradzkiego Stawu
fot. archiwum własne
Linki do tras w okolicach Doliny Wielickiej:
https://www.planetagor.pl/places/application/TrialPage.php?ID=24024
https://www.planetagor.pl/places/application/TrialPage.php?ID=22924
https://www.planetagor.pl/places/application/TrialPage.php?ID=22030
https://www.planetagor.pl/places/application/TrialPage.php?ID=7711
https://www.planetagor.pl/places/application/TrialPage.php?ID=14201
Inne przydatne linki:
Dorota Hazuka
Redaktorka portalu Planetagor.pl
Autorka bloga Somewhere Over The Mountains
