Articles
TREKKING. Hale pasterskie sÄ… jednym z charakterystycznych elementów krajobrazu Beskidów. Można z nich podziwiać widoki, które trudno znaleźć na zalesionych grzbietach, a jednoczeÅ›nie przypominajÄ… o historii pasterstwa w regionie. Wiele dawnych hal przestaÅ‚o być użytkowanych, a część z nich stopniowo zarasta lasem.W Beskidzie ÅšlÄ…skim i Å»ywieckim zachowaÅ‚o siÄ™ jednak wiele polan, które nadal można odwiedzać podczas górskich wycieczek. Niektóre znajdujÄ… siÄ™ przy schroniskach i sÄ… Å‚atwo dostÄ™pne, inne wymagajÄ… dÅ‚uższego podejÅ›cia. Warto wybrać trasÄ™ odpowiedniÄ… do wÅ‚asnej kondycji, ponieważ odlegÅ‚ość od najbliższej miejscowoÅ›ci czy czas podejÅ›cia mogÄ… siÄ™ znacznie różnić.
Skąd wzięły się hale w Beskidach?
OkreÅ›lenie „hala” w odniesieniu do beskidzkich polan wiąże siÄ™ z dawnÄ… gospodarkÄ… pasterskÄ…. Rozwój pasterstwa w Beskidach byÅ‚ zwiÄ…zany miÄ™dzy innymi z migracjÄ… ludnoÅ›ci woÅ‚oskiej, która od Å›redniowiecza przemieszczaÅ‚a siÄ™ przez Karpaty i przyniosÅ‚a ze sobÄ… wÅ‚asne tradycje oraz sposoby gospodarowania w górach. Aby stworzyć tereny odpowiednie do wypasu, karczowano i wypalano lasy, tworzÄ…c rozlegÅ‚e polany. Przez kolejne stulecia byÅ‚y one wykorzystywane przez pasterzy, a wypas owiec staÅ‚ siÄ™ ważnym elementem gospodarki i kultury Beskidów.
Z czasem znaczenie pasterstwa zaczęło siÄ™ zmniejszać. W XX wieku wiele polan przestaÅ‚o być użytkowanych i zaczęło zarastać. W niektórych miejscach wypas zostaÅ‚ jednak przywrócony, miÄ™dzy innymi ze wzglÄ™du na ochronÄ™ charakterystycznego krajobrazu i zwiÄ…zanych z nim siedlisk. DziÅ› hale sÄ… wiÄ™c zarówno pozostaÅ‚oÅ›ciÄ… dawnej gospodarki, jak i atrakcyjnymi miejscami na górskie wycieczki.
Najciekawsze hale pasterskie w Beskidach
1. Hala Jaworowa - Beskid ÅšlÄ…ski
Hala Jaworowa znajduje siÄ™ w bocznym grzbiecie Beskidu ÅšlÄ…skiego i jest jednym z miejsc, które warto odwiedzić ze wzglÄ™du na niepowtarzalne widoki. Z polany można zobaczyć miÄ™dzy Beskid ÅšlÄ…ski i ÅšlÄ…sko-Morawski. Przy dobrej widocznoÅ›ci panorama może siÄ™gać znacznie dalej.
Na HalÄ™ JaworowÄ… można dojść z Brennej HoÅ‚cyny niebieskim szlakiem. PodejÅ›cie zajmuje okoÅ‚o godziny i kwadransa, choć rzeczywisty czas przejÅ›cia zależy od tempa i warunków na trasie.
Link do trasy: https://www.planetagor.pl/places/application/TrialPage.php?ID=42906
2. Hala Redykalna - Beskid Żywiecki
Hala Redykalna leży w rejonie Zapolanki i Boraczego Wierchu. SÅ‚ynie z widoków na szczyty Beskidu Å»ywieckiego. Nazwa tego miejsca nawiÄ…zuje do „redyku”, czyli tradycyjnego przejÅ›cia owiec na hale lub z powrotem w doliny.
Z UjsoÅ‚ów można dotrzeć na niÄ… szlakiem prowadzÄ…cym przez ZapolankÄ™. PodejÅ›cie zajmuje okoÅ‚o 1 godziny i 45 minut.
Link do trasy: https://www.planetagor.pl/places/application/TrialPage.php?ID=41316
3. Hala Ostre - Beskid ÅšlÄ…ski
Hala Ostre to malownicza polana znajdująca się pod szczytem Muronki. Roztacza się z niej panorama Beskidu Śląskiego, Małego, Żywieckiego i Kotliny Żywieckiej.
Na polanÄ™ można dojść z przysióÅ‚ka Ostre zielonym szlakiem prowadzÄ…cym w stronÄ™ Magurki Radziechowskiej. Samo podejÅ›cie do hali zajmuje okoÅ‚o godziny.
Link do trasy: https://www.planetagor.pl/places/application/TrialPage.php?ID=41949
4. Hala Miziowa - Beskid Żywiecki
Hala Miziowa leży pod Pilskiem i jest jednym z najbardziej znanych miejsc w Beskidzie Å»ywieckim. PiÄ™knie prezentuje siÄ™ z niej Babia Góra. Znajduje siÄ™ na niej schronisko, dlatego hala może być dobrym celem zarówno krótszej wycieczki, jak i dÅ‚uższej wyprawy w rejon Pilska.
Do Hali Miziowej można dojść z Korbielowa kilkoma wariantami szlaków.
Link do trasy: https://www.planetagor.pl/places/application/TrialPage.php?ID=30653
5. Hala Lipowska - Beskid Żywiecki
Hala Lipowska znajduje się w pobliżu Lipowskiego Wierchu i sąsiaduje z Halą Rysianką. Na miejscu zlokalizowane jest schronisko. Polana jest częściowo porośnięta młodą roślinnością, więc widoki z niej są nieco ograniczone.
Na HalÄ™ LipowskÄ… można dotrzeć miÄ™dzy innymi ze ZÅ‚atnej Huty, UjsoÅ‚ów, Rajczy czy Hali Boraczej. Ze schroniska na Rysiance przejÅ›cie zajmuje okoÅ‚o 10 - 15 minut.
Link do trasy: https://www.planetagor.pl/places/application/TrialPage.php?ID=33661
6. Hala Rysianka - Beskid Żywiecki
Hala Rysianka jest jednym z najczęściej odwiedzanych punktów widokowych w tej części Beskidów. Przy dobrej pogodzie można stÄ…d zobaczyć spektakularnÄ… panoramÄ™ miÄ™dzy innymi Babiej Góry, Pilska, MaÅ‚ej Fatry oraz Tatr.
Jednym z popularnych wariantów jest dojÅ›cie ze ZÅ‚atnej Huty czarnym szlakiem, zajmujÄ…ce okoÅ‚o póÅ‚torej godziny.
Link do trasy: https://www.planetagor.pl/places/application/TrialPage.php?ID=29507
7. Hala Boracza - Beskid Żywiecki
Hala Boracza należy do Å‚atwiej dostÄ™pnych polan w tej części Beskidów. Znajduje siÄ™ tutaj schronisko sÅ‚ynÄ…ce z pysznych jagodzianek.
Z Å»abnicy-SkaÅ‚ki można dojść na HalÄ™ BoraczÄ… czarnym szlakiem. To jeden z krótszych wariantów dotarcia tutaj. Z tego samego punktu można wyruszyć na górÄ™ asfaltowÄ… drogÄ…, która pod koniec zmienia siÄ™ w kamienistÄ….
Link do trasy: https://www.planetagor.pl/places/application/TrialPage.php?ID=37950
8. Hala Radziechowska - Beskid ÅšlÄ…ski
Hala Radziechowska leży poniżej Magurki Radziechowskiej. Dzięki dużej powierzchni otwartego terenu jest dobrym punktem widokowym na Beskid Śląski i Żywiecki.
Na halÄ™ można dojść miÄ™dzy innymi z Radziechów niebieskim szlakiem. PodejÅ›cie zajmuje okoÅ‚o 1 godziny i 45 minut.
Link do trasy: https://www.planetagor.pl/places/application/TrialPage.php?ID=34021
9. Hala Pawlusia - Beskid Żywiecki
RozlegÅ‚a, niezwykle malownicza hala poÅ‚ożona na przeÅ‚Ä™czy miÄ™dzy RomankÄ… a RysiankÄ…. Roztacza siÄ™ z niej kapitalna, otwarta panorama na pobliskie Pilsko, BabiÄ… GórÄ™ a także szczyty Beskidu ÅšlÄ…skiego. Najszybciej dojdziemy na niÄ… szlakiem zielonym z Å»abnicy - w okoÅ‚o 1 godzinÄ™ i 50 minut.
Link do trasy: https://www.planetagor.pl/places/application/TrialPage.php?ID=38578
Dlaczego warto odwiedzać beskidzkie hale?
Hale pasterskie sÄ… interesujÄ…ce nie tylko ze wzglÄ™du na widoki. SÄ… częściÄ… historii Beskidów i pokazujÄ…, jak przez stulecia dziaÅ‚alność czÅ‚owieka wpÅ‚ywaÅ‚a na wyglÄ…d górskiego krajobrazu. Ich obecny charakter jest w dużej mierze wynikiem dawnego wypasu i utrzymywania otwartych polan.
Jednocześnie nie wszystkie hale wyglądają dziś tak samo. Tam, gdzie wypas został ograniczony lub zakończony, polany mogą stopniowo zarastać. Z kolei w innych miejscach tradycja pasterska jest nadal podtrzymywana.
WybierajÄ…c siÄ™ na beskidzkÄ… halÄ™, warto wiÄ™c patrzeć na niÄ… nie tylko jak na punkt widokowy. To także fragment krajobrazu, który powstaÅ‚ w wyniku wielowiekowego zwiÄ…zku mieszkaÅ„ców gór z pasterstwem. Kilka takich polan można odwiedzić podczas jednej wycieczki, ale równie dobrze można wybrać krótszÄ… trasÄ™ prowadzÄ…cÄ… do jednej hali.
Data dodania: 21. 08. 2026. Zdjęcie: archiwum Redakcji, Wojciech M., Dominika J., Paweł Truś, Robert S. / TrekPLANNER.