Articles
TREKKING. W dolinach już wiosna, nasycony błękit morza to miÅ‚y odpoczynek po miesiÄ…cach w deszczowo-wietrznej Polsce. Jednak mimo, że jesteÅ›y na plaży caÅ‚kiem niedaleko nas widzimy biaÅ‚e, oÅ›nieżone szczyty. Apeniny w poÅ‚udniowej części WÅ‚och przekraczajÄ… dwa tysiÄ…ce metrów - a zaraz potem wpadajÄ… do morza. Dla mnie - Warszawianki przyzwyczajonej do tego, że góry i morze to przeciwne kierunki (i oba sÄ… dość daleko) to połączenie gór i morza zawsze bÄ™dzie swoistÄ… magiÄ…. Kolejnym powodem, żeby kochać WÅ‚ochy.
Apeniny poÅ‚udniowe rozciÄ…gajÄ… siÄ™ od okolic Neapolu do samego czubka wÅ‚oskiego buta. Najbardziej na póÅ‚nocy mamy Apeniny LukaÅ„skie (region Bazylikata), później masyw Pollino - podzielony miÄ™dzy BazylikatÄ™ i KalabriÄ™ . W Kalabrii góry dzielÄ… siÄ™ na dwie grupy - Sila (Botte Donato, 1928 m) oraz region Aspromonte (1956 m.)
Za najwyższy szczyt Apeniów PoÅ‚udniowych mylnie uważane jest Monte Pollino -, o wysokoÅ›ci 2248 m - jednak wedÅ‚ug najnowszych pomiarów najwyższe jest Serra Dolcedorme (2267 m) . Szczyty robiÄ… monumentalne wrażenie gdyż niemal “wyrastajÄ…” z równin Sibari, leżących na ok. 500- 600 metrów nad poziomem morza. Okolice masywu Pollino chroni park narodowy (Parco nazionale del Pollino) - utworzony w 1988 roku. Symbolem parku jest sosna boÅ›niacka (pino loricato), porastajÄ…ca zbocza masywu. Ten gatunek wystÄ™puje jedynie na BaÅ‚kanach - oraz wÅ‚aÅ›nie na zboczach Pollino. Park leży pomiÄ™dzy Morzem TyrreÅ„skim i JoÅ„skim, przy odrobinie szczęścia ze szczytów tych gór można zobaczyć dwa morza.W krajobrazie tych gór znajdziemy krasowe wÄ…wozy, jaskinie - oraz polodowcowe kotÅ‚y czy moreny.
Najbliższe wiÄ™ksze lotniska (z tanimi lotami) to Neapol i Bari. Jednak o ile do wiÄ™kszych miejscowoÅ›ci dociera transport publiczny, o tyle do parkingów, skÄ…d zanczynajÄ… siÄ™ “prawdziwe” szlaki nie dostaniemy siÄ™ inaczej niż samochodem. Najbardziej popularnÄ… bazÄ… noclegowÄ… w tej części gór jest miasteczko San Severino Lucarno - od strony Bazylikaty, znane jest też leżące na wys. 1000 metrów Terranova del Pollino. Od strony Kalabrii najbliżej gór leży Morano Calabrano - my wybraliÅ›my wÅ‚aÅ›nie to miasteczko ze wzglÄ™du na mniej absurdalne ceny noclegów (48 EUR/pokój). Dodatkowo sÄ… jeszcze pojedyncze hotele w wioskach/osadach poÅ‚ożnych wyżej- jednak poza sezonem pozostaÅ‚y zamkniÄ™te.

PoÅ‚ożona na wzgórzu strasza część miasteczka Morano Calabrano, z normaÅ„skim zamkiem. Widok na Serra del Prete i Monte Pollino.
fot.: Paulina Wojciechowska-Sutkowska
W tej części Apeninów nie ma dobrej bazy schroniskowej - wiÄ™kszość tego typu obiektów jest już zamkniÄ™tych. Jedyne wciąż otwarte, o którym wiemy to Rifiugo Pino Loricato - znajduje siÄ™ przy drodze oraz przy sanktuarium maryjnym Madonna del Pollino (1537 m), stÄ…d pewnie napÅ‚yw turystów jest w stanie zapewnić mu utrzymanie. Schronisko jest jednak otwarte tylko w sezonie i nie ma sali zimowej z podstawowym zaopatrzeniem - jakie widzieliÅ›my choćby w okolicach Corno Grande.

Najwyższe szczyty Apeninów z okolic Monte Capelazzo. Okolicy nie polecamy - widoki cudowne, ale wszystko to prywatne, ogrodzone pastwiska.
fot.: Paulina Wojciechowska-Sutkowska
Najbardziej popularne szlaki w okolicy wychodzÄ… z parkingu Colle Impiso, poÅ‚ożonego na wysokoÅ›ci 1573 metrów. Nam niestety nie udaÅ‚o siÄ™tam dojechać - w lutym ostatnie 10 km wÄ…skiej górskiej drogi pokryte byÅ‚o sporÄ… warstwÄ… Å›niegu - wymagane Å‚aÅ„cuchy. Z parkingu w ok. 2,5- 3 godziny dostaniemy siÄ™ na Monte Pollino, nazwanÄ… tak podobno od boga Apolla. KolejnÄ…czÄ™sto zdobywanÄ… wysokÄ… górÄ… jest Serra del Prete (2181 m), szlaki prowadzÄ… także na Serra delle Ciavole, Serra di Crispo, Polinello . Zarestrowana na portalach górskich Å‚atwiejsze szlaki prowadzÄ… czÄ™sto do Piano Gaudolino lub Giardiono degli Dei.
Serra Dolcedorme - najwyższczy szczyt masywu jest również Å‚atwy technicznie - jednak nie jest tak Å‚atwo dostÄ™pny logistycznie, w zwiÄ…zku z czym bywa zdobywany znacznie rzadziej. Najpopularniejsza tras, przez zachodniÄ… prowadzi również z Colle d’Impiso, przed podejÅ›ciem wÅ‚aÅ›ciwym trzeba jednak obejść Pollino. DÅ‚uga trasa prowadzi z miasta Castroviliari (650 m)- caÅ‚ość to niemal 18 km i ponad 1,7 km podejść.

Cresta del Madonna del Pollino - takie widoki na dwudziestu miutach od opuszczenia parkingu. Monte Pollino na pierwszym planie.
fot.: Paulina Wojciechowska-Sutkowska
Drugim najpopularniejszym parkingiem, z którego na trasÄ™ wychodzÄ… turyÅ›ci jest Rotonda Gole di Jannace - poÅ‚ożony z zachodniej strony gór, w pobliżu wspomnianego sanktuarium, na wys. ok. 1200 metrów. Tam udaÅ‚o nam siÄ™ dotrzeć :) Parking jest malutki - pomieÅ›ci kilka aut, kilka innych może parkować kilkadziesiÄ…t metrów niżej. Åšwiadczy to o naprawdÄ™ niewielkim ruchu turystycznym w tej części gór. Z parkingu w ok. 40 minut znajdziemy siÄ™ na niewielkiej kulminacji grani - przy figurze Madonny (Cresta del Madonna del Pollino), kilka minut wiÄ™cej potrzeba, aby znaleźć siÄ™ przy schronisku Pino Loricato - latem można parkować także w pobliżu schroniska. Na samo Monte Pollino z tego miejsca dotrzemy w ok. 5 godzin.

Pięknie położone miasteczko Civita. Trasy specerowe do wąwozu i widoki na Morze Jońskie.
fot. Paulina Wojciechowska-Sutkowska
Inne ciekawe miejsca do odwiedzenia w poÅ‚udniowej części Apenin to Monte Alpi (1900 m n.p.m.) lub Monte Sparviere we wschodniej części parku. Malownicze trasy spacerowe znajdziemy w okolicch miasteczja Civita - jak choćby malowniczy wÄ…wóz rzeki Raganella. Pobliskie Frascineto zaiwra kilka malowicznych i krótkich tras w pobliże jaskiÅ„.
OÅ‚udniowe WÅ‚ochy sÄ… jeszcze stosunkowo maÅ‚o popularne, dlatego można tam trafić do wielu autentycznych miejsc, gdzie kelner bÄ™dzie krÄ™ciÅ‚ gÅ‚owÄ…, że tak maÅ‚o zjedliÅ›cie na kolacjÄ™ i o 22:00 nie bierzecie kawy i deseru :) W góry także zaglÄ…da niewielu tusytów, szczególnie tych z zagranicy - także piÄ™kne widoki i zbudowane na górkich zboczach miasteczka możecie podziwiać cieszÄ…c siÄ™ zaśłużonym spokojem.
Autorka: Paulina Anna Wojciechowska-Sutkowska
Redaktorka Działu Trekking
Linki:
Serra Dolcedorma na Summitpost: https://www.summitpost.org/serra-dolcedorme/898012
Strona Parku Narodowego Pollino: https://www.parcopollino.it/