Articles
TREKKING. PodejÅ›cie jest okropne – bardzo strome, mam wrażenie, że niemal pionowe. I w dodatku wszystko straszliwie osypuje siÄ™ spod nóg. Plecak ciąży, mam dość. Ostatnie metry. Jestem – oddycham ciężko. I wpatruje siÄ™ z zachwytem. Niesamowite turkusowe jezioro Ala-Kul. WÅ›ród rudych skaÅ‚ i oÅ›nieżonych szczytów. Nie jestem w stanie oderwać wzroku...
W okolicach jeziora poprowadzone sa szlaki - najpopularniejsze w całym Kirgistanie (więc można powiedzieć że Ala Kul to takie trochę Morskie Oko
). Pasmo, ktore przemierzamy to Terskey Alatoo (Terskey Ala-Too ), bÄ™dÄ…ce oczywiÅ›cie częściÄ… systemu górskiego Tienszan. Najwyższym szczytem w okolicy jest Pik Karakol 5216 m.n.p.m. – możemy go zobaczyć z Przełęczy Teleti. Trekking odbywa siÄ™ na terenie parku narodowego. Za wstÄ™p pÅ‚acimy 250 som (100 som - ok. 5,5 PLN). O wniesienie opÅ‚aty zostaliÅ›my poproszeni przez strażnika w obozie w dolinie Karakol, sÄ… one także pobierane przy wjeździe od strony Karakolu czy Dżeti-Oguz. W okolicy znajduje siÄ™ kilka stacji i narciarskich.

Nad brzegiem Ala-Kul
fot.: Paulina Wojciechowska
BazÄ… wypadowÄ… na trekking jest miasto Karakol (ok. 1700 m.n.p.m.), liczÄ…ce sobie ok. 60 tys mieszkaÅ„ców... co daje mu czwartÄ… pozycjÄ™ w kraju. Jest jednym z najchÄ™tniej odwiedzanych celów w Kirgistanie. ZostaÅ‚o zaÅ‚ożne przez Rosjan w poÅ‚owie XIX wieku, a jego nazwa oznacza "czarny nadgarstek". W czasach ZSRR miasto nazywaÅ‚o siÄ™ Przewalsk, od nazwiska znanego geografa, który tu zmarÅ‚. Miasto ma dobrÄ… bazÄ™ noclegowÄ…, trochÄ™ sklepów z wyposażeniem na trekking w tym gazem. W Karakolu znajdujÄ… siÄ™ organizacje trekingowe oraz informacja turystyczna - w tym najpopularniejsze CBT (Community Base Tourism) - pomogÄ… w ogarniÄ™ciu noclegów, transportu czy nawet górskich tragarzy. OczywiÅ›cie wiÄ™kszość z tych rzeczy można zaÅ‚atwić samemu, szczególnie jeÅ›li mówimy po rosyjsku. Z Karakolu organizujemy transport już bezpoÅ›rednio w góry. Trekking możemy rozpoczynać w trzech miejscach: w Dżeti Oguz, dolinie Karakolu lub dolinie AÅ‚tyn Arashan
Do Dżeti-Oguz (Jeti Oguz) można dostać siÄ™ samochodem z wysokim zawieszeniem za ok. 350 som/samochód. Dżeti-Oguz jest dość populanre wÅ›ród turystów ze wzglÄ™du na sÅ‚ynne czerwone skaÅ‚y (tzw. Siedem Byków – stÄ…d nazwa miejscowoÅ›ci) oraz ZÅ‚amane Serce. Samo miasto Dżeti-Oguz jest oddalona od Karakolu ok. 15 km (tu jeszcze można dostać siÄ™ marszrutkÄ… nr 355), ale Dżeti-Oguz kurort, czerowne skaÅ‚y i wejÅ›cie na szlak – aż 10 km dalej.
Dolina Karakol znajduje siÄ™ najbliżej miasta - tu aby dostać siÄ™ na szlak bierzemy zwykłą taksówkÄ™. Można wybrać też marszrutkÄ™ nr 101 - co oznacza 10 km marszu do miejsca, gdzie koÅ„czy siÄ™ asfalt. Z tego miejsca so Do Karakol Base Camp (opisanego kilka akapitów niżej) mamy ok. 8 km marszu dolinÄ….
TrzeciÄ… opcjÄ… rozpoczÄ™cia trekkingu jest AÅ‚tyn Arashan, a wczeÅ›niej Ak Suu. Do tej drugiej lokalizacji dojedziemy po prostu marszrutkÄ… z Karakolu (nr 350). Do AÅ‚tyn Arshan, odlegÅ‚ego o 15 km i leżącego 500 metrów wyżej możemy pójść piechotÄ… lub pojechać samochodem z wysokim zawieszeniem. Cena jest dość wysoka – 1000 som/ osoba. Jednak trzeba przyznać – droga jest naprawdÄ™ w bardzo kiepskim stanie (oczeÅ„ pÅ‚ohaja – jak mówiÄ… miejscowi). Prowadzi w wiÄ™kszoÅ›ci wÄ…wozem, wiÄ™c jest wÄ…ska, wielokrotnie przekraczamy strumyczki, wjeżdżamy na naprawdÄ™ spore kamenienie, na koÅ„cu serpentyny nad przepaÅ›ciami. Ponieważ w okolice jeździ wiele samochodów – po drodze ma miejsce wiele mijanek. I samochód wisi nad przepaÅ›ciÄ…. Samo AÅ‚tyn Arashan (po kirgisku – zÅ‚ote źródÅ‚a) to kilka chatek (guesthousów), pojedyÅ„cze jutry, namioty. GÅ‚ównÄ… atrakcjÄ… osady sÄ… gorÄ…ce źródÅ‚a (w chatkach)– z których na pewno warto skorzystać, szczególnie jako nagrodÄ™ po trekkingu :)
Z Ałtyn Arshan można wybrać się na jednodniową wycieczkę (ok. 10h) do podnoży Piku Pałatka (tłumacząc z rosyjskiego - Szczyt Namiot
). Można podejść na szczyt o nazwie Kyzyl Tash - ok. 3800 metrów (ok. 7-8h) Wypad do jeziora też w zasadzie może być jednodniowy - "na lekko" zajmie to ok. 10-12 godzin w dwie strony.

Obóz w dolinie Kel-Dike.
fot.: Paulina Wojciechowska
Aby dotrzeć nad jezioro z AÅ‚tyn Arasan ruszamy w górÄ™ rzeki, by po niecaÅ‚ej godzinie, po przekroczeniu strumienia (prowizorczny mostek) zmienić kierunek na zachód. Idziemy caÅ‚y czas wzdÅ‚uż rzeki Kel Dike (dÅ‚ugość ok. 6 km) – a koÅ‚o nas zmieniajÄ… siÄ™ piÄ™tra roÅ›linnoÅ›ci. W górnym biegu rzeki bÄ™dziemy jeszcze raz przekraczać rzekÄ™. Åšcieżka czasem jest niewyraźna. Bywa stromo. Opcje noclegu sÄ… dwie – biwak na okoÅ‚o 3000 tysiÄ…cah (sÄ… tam nawet jurty) i okoÅ‚o 3300-3400, przy ostatniej wodzie.
Mozolne zdobywanie wysokoÅ›ci koÅ„czy siÄ™ mniej wiÄ™cej na wysokoÅ›ci 3400-3500 metrów nad poziomem morza. I zaczyna siÄ™ robić naprawdÄ™ stromo i nieprzyjemnie. Åšcieżka na przełęcz Ala-Ker jest niemal pionowa (taka siÄ™ przynajmniej wydaje), oczywiÅ›cie nie jest zbyt wyraźna, oczywiÅ›cie wszystko osypuje siÄ™ spod nóg. Jest naprawdÄ™ ciężko. Za to kiedy już wczÅ‚apiemy siÄ™ na wysokość 3860 m.n.p.m. - najwyższy punkt na trasie - zobaczyć możemy niezwykÅ‚e, turkusowe jezioro Ala-Kul – najsÅ‚ynniejsze wysokogórskie jezioro Kirgistanu.

Widok z przełęczy Ala-Ker na podejście.
fot.: Paulina Wojciechowska
Polodowcowe jezioro Ala-Kul leży na wysokoÅ›ci ok. 3560 metrów nad poziomem morza. Ma 9,5 km2 powierzchni, jest dÅ‚ugie na 2,3 km i szerokie na 700 metrów. Z przełęczy nieco Å‚agodniejszym zejÅ›ciem docieramy na Å›cieżkÄ™ prowadzÄ…cÄ… wysoko nad brzegiem jeziora. Można biwakować nad brzegiem - trzeba zejść z gÅ‚ównej Å›cieżki w doÅ‚. Jest kilka wygodnych miejsc, gdzie znajdziemy niewielkie strumyczki (woda z jeziora raczej do picia siÄ™ nie nada). Duże obozy sÄ… dwa - prowadzony przez Ak-Sai Travel obóz rozbity na peÅ‚en sezon z namiotami rozbitymi dla grup chodzÄ…cych na lekko, oraz obóz na skraju jeziora, gdzie rozbite sÄ… już prywatne namioty.

Turkusowe jezioro Ala-Kul.
fot.: Paulina Wojciechowska
Z progu Ala Kul opada wodospad – podobny trochÄ™ do naszej Siklawy. Åšcieżka prowadzi obok wodospadu a potem wzdÅ‚uż rzeki Kurgak-Ter. Po pokonaniu stromego progu wÄ™dujemy wÄ…wozem, w dóÅ‚ doliny. Mniej wiÄ™cej na wysokoÅ›ci 2900 metrów znajdziemy caÅ‚kiem sympatyczny zw „orphan base camp”.

W Dolinie Karakol.
fot.: Paulina Wojciechowska
Niemal u wylotu szlaku zejÅ›ciowego, u zbiegu rzek, na wysokoÅ›ci ok. 2500 m.n.p.m. znajdziemy duże obozowisko – Karakol Base Camp. Jest porzÄ…dny jak na obóz w dolinie przystaÅ‚o. Oprócz miejsc biwakowych znajdziemy tam kilka jurt do spania (300 som/osoba/noc), rozbite na staÅ‚e wiÄ™ksze namioty – oraz duży i osobliwie urzÄ…dzony namiot ze sklepikiem oraz stoÅ‚ami do siedzenia. MalowniczÄ… dolinÄ… Karakolu można już kontynuować zejÅ›cie w kierunku samego miasta. Można też podejść wyżej - w do podnóży lodowca. Do obozu możnaby nawet byÅ‚o dojechać autem – gdyby nie kilka solidnych osuwisk gruntu na trasie. Samochody zaopatrujÄ…ce obóz zatrzymujÄ… siÄ™ przed zwaÅ‚ami ziemi po obu stronach i towary sÄ… pomiÄ™dzy nimi przenoszone.
Z Doliny Karakolu można kontunuować trekking na Przełęcz Teleti – 3802 m.n.p.m. (my tego nie robiÅ‚yÅ›my ze wzglÄ™du na zaÅ‚amanie pogody), wzdÅ‚uż rzeki o tej samej nazwie. DzieÅ„ może być dość dÅ‚ugi - trzeba zrobić 1300 metrów przewyższenia, a dogodne miejsce na biwak leży sporo poniżej przełęczy. Za biwakiem jeszcze strome zejÅ›cie - i dopiero ostatnie 5 km pokonujemy wyfdnÄ… dolinÄ… wzdÅ‚uż rzeki Dżeti Oguz. Szlak koÅ„czymyprzy sÅ‚ynnych czerwonych skaÅ‚ach.
Pasmo Tekskey Alatoo daje też oczywiÅ›cie możliwoÅ›ci wspinaczkowe - na szczyty przekraczjÄ…ce piÄ™c tysiÄ™cy metrów, wyceniane do 5B w skali rosyjskiej.
Trekking można zorganizować przy pomocy miejscowego biura podróży. Można także wynająć tragarzy – spora częśc turystów nie chodzi tutaj z wÅ‚asnym dobytkiem na plecach.
W internecie można nabyć anglojęzyczna mapę Kirgistanu z ważniejszymi częściami Tienszanu, a więc talże interesującym nas regionem. Kirgiskie mapy (1:100000) można nabyć także w Karakol.
Trekking do jeziora Ala-Kul jest wÅ‚aÅ›ciwie obowiÄ…zkowym punktem dla odwiedzajÄ…cych Kirgistan góroÅ‚azów - piÄ™kno gór, niesamowity kolor jeziora, dzika przyroda - z niewielkÄ… dawkÄ… "komercji", która na tum etapie rozwoju turystyki ma jeszcze swój urok. Ludzi jest sporo, ale w żadnym wypadku nie można tego poprównać do popularnoÅ›ci np. szlaków w gruziÅ„skiej Swanetii. Wysokogórski krajobraz i spokój, przestrzeÅ„, siÄ™gajÄ…ce nieba szczyty - sposobajÄ… siÄ™ nawet tym, dla których góry nie sÄ… najważniejszym elementem podróżowania. Widoki wynagrodzÄ… podejÅ›cia z ciężkim plecakiem - choć sÄ… możliwoÅ›ci żeby z tego plecaka zrezygnować (np. jednodniowa trasa z AÅ‚tyn Arshan) lub ograniczyć jego wagÄ™ (noclegi tylko tam, gdzie sÄ… jurty co pozwala nie brać namiotu). A kiedy już bÄ™dziecie nad jeziorem - trzeba tylko znaleźć czas, żeby napatrzeć siÄ™ na to piÄ™kno.
Autorka: Paulina Wojciechowska
Redaktorka Działu Trekking
Linki
http://odprawieni.pl/ala-kol-trekking/ - opis trekkingu z mapami i przydatnymi informacjami
http://mountains.tos.ru/karacol.htm - opis dróg wspinaczkowych na okoliczne szczyty