Articles
TREKKING/WSPINANIE. Annapurna należy do Korony Himalajów i Karakorum, jej najwyższy wierzchoÅ‚ek wnoszÄ…cy siÄ™ na wysokość 8091 m.n.p.m. to dziesiÄ…ty szczyt ziemi, znajdujÄ…cy siÄ™ w caÅ‚oÅ›ci na terytorium Nepalu. CaÅ‚y masyw, w którym znajdziemy jeszcze trzynaÅ›cie szczytów przekraczajÄ…cych 7000 m.n.p.m oraz szesnaÅ›cie powyżej 6000 m.n.p.m. poÅ‚ożony jest na póÅ‚nocny zachód od Katmandu, nieopodal Pokhary. Głęboka dolina Kali Gandaki oddziela go od innego himalajskiego kolosa, Dhaulagiri. Annapurna, Å›wietnie widoczna z nepalskich równin, doczekaÅ‚a siÄ™ swojej lokalnej nazwy i w swojej lokalnej nazwie zyskaÅ‚a miÄ™dzynarodowÄ… sÅ‚awÄ™. „Anna" pożywienie „purna" - wypeÅ‚niona - jest jednym z ważniejszych lokalnych bóstw, jednym z wcieleÅ„ bogini Kali. Inne wierzchoÅ‚ki w masywie to m.in. Annapurna II - 7937 m.n.p.m., Annapurna III, 7555 m.n.p.m, Annapurna IV 7525 m.n.p.m. WokóÅ‚ masywu utworzono Obszar Chroniony Annapurny.
Annapurna jest uważana za jeden z najtrudniejszych oÅ›miotysiÄ™czników. Do 2005 roku zanotowano zaledwie 103 wejcia na szczyt, a podczas prób zdobycia góry zginęło 58 osób. Droga pierwszych zdobywców - od póÅ‚nocy - jest uważana za trudniejszÄ….

PóÅ‚nocna Å›ciana Annapurny
Zdjęcie na licencji CC
W skÅ‚ad pierwszej i od razu zwyciÄ™skij wyprawy na AnnapurnÄ™ pod przewodnictwem Mauricego Herzoga wchodzili także Marcel Schatz, Gaston Rebuffat, Jean Couzy, Louis Lacheneal, Lionel Terray oraz siedmiu Szerpów (m.in. Ang Dawa, Phu Tarke, bracia Sarke i Aila), doÅ›wiadczonych we wczeÅ›niejszych himalajskich wypawach, które próbowaÅ‚y zdobyć szczyt Everestu. Pierwsi zdobywcy nie znali dokÅ‚adnie miejsca,w które siÄ™ wybierali, przed 1949 rokirm granice Nepalu byÅ‚y caÅ‚kowicie zamkniÄ™te dla himalajskich wypraw. Nie znano ani topografii terenu, ani dokÅ‚adnego poÅ‚ożenia szczytów - w 1949 roku przeprowadzono jedynie rekonesans lotniczy. Uczestnicy wyprawy posÅ‚ugiwali siÄ™ mapami indyjskimi, które znaczÄ…co odbiegaÅ‚y od zastanej rzeczywistoÅ›ci.
NastÄ™pnego dnia rano, po nocnej burz, którÄ… przetrwaliÅ›my w naszych maÅ‚ych namiotach, osiÄ…gamy wreszcie przełęcz Tilicho. Niespodzianka! Gdzież jest wspaniaÅ‚a zjawa poÅ‚nocnej Å›ciany Annapurny? Gdzie głęboka dolina, która powinna schodzić do Manangbhot? OsÅ‚upiali mamy przed oczyma gigantycznÄ… sceneriÄ™ szklÄ…cÄ… siÄ™ lodem i Å›niegiem. U naszych stóp rozciÄ…ga siÄ™ zamaraźniÄ™te jezioro. Po prawej (...) wznosi siÄ™ olbrzymi mur, w którym jeden za drugim wystÄ™pujÄ… szczyty, liczÄ…ce (...) ponad 7000 metrów. Natychmiast nadajemy mu nazwÄ™ Wielkiej Bariery.
Wyprawa poczÄ…tkowo zakÅ‚adaÅ‚a zdobycie Dhaulagiri (8167 m.n.p.m.), wydawaÅ‚a siÄ™ Å‚atwiejsza od sÄ…siedniej Annapurny, jednak w czasie licznych rekonesansów nie udaÅ‚o siÄ™ odnaleźć wÅ‚aÅ›ciwej drogi na Dhaulagiri. DÅ‚ugo szukano drogi na AnnapurnÄ™, z kolejnych zdobywanych miejsc nie można byÅ‚o dostrzec jej wierzchoÅ‚ka, góra uparcie broniÅ‚a swojej tajemnicy. Dopiero rekonesans wykoanya 23 maja odnalazÅ‚ wÅ‚aÅ›ciwÄ… drog na szczyt. Progonozy przewidywaÅ‚y nadejÅ›cie monsunu na 5 czerwca. Na zasadniczÄ… akcjÄ™ górskÄ…, w tym postawienie wszystkich obozów, wniesienie caÅ‚ego niezbÄ™dnego sprzÄ™tu przez kilka osób, aklimatyzacjÄ™ i znalezienie drogi na szczyt pozostaÅ‚o niewiele czasu.
Po wielu przygodach w ścianie, przeprowadzono atak szczytowy. 3 czerwca 1950 roku człowiek po raz pierwszy stanął na szczycie ośmiotysięcznym - Maurice Herzog oraz Louis Lachenael.
Czujemy teraz, że osiÄ…gamy cel. Å»adna trudność nie może nas powstrzymać. Nie potrzebujemy porozumiewać siÄ™ wzrokiem: każdy z nas wyczytaÅ‚by w oczach drugiego niezÅ‚omnÄ… stanowczość. MaÅ‚y skrÄ™t w lewo, jeszcze kilka kroków... GraÅ„ szczytowa przybliża siÄ™ niepostrzeżenie. Kilka skaÅ‚ek, które musimy ominąć...PodciÄ…gamy siÄ™ jak siÄ™ da. Czy to możliwe?...
Ależ tak. Wiatr uderza nas brutalnie.
Jesteśmy... na szczycie Annapurny.
8075 metrów.
Serca przepełnia ogromna radość.

Herozg na szczycie Annapurny
Zdjęcie na licencji CC
Nad Himalaje nadciÄ…gaÅ‚ już monsun, odwrót ze szczytu nastÄ™powaÅ‚ już w nocy i w dramatycznych warunkach pogodowych. Bez pomocy Szerpów obaj zdobywcy zostaliby na stokach Góry. ZejÅ›cie do obozu bazowego byÅ‚o niezwykle dramatyczne, w trudnych warunkach pogodowych - przy pierwszych uderzeniach monsunu. Poza odmrożonymi zdobywcami, dwóch innych czÅ‚onków wyprawy nabawiÅ‚o siÄ™ odmrożeÅ„. Wyprawa jednÄ… noc biwakowaÅ‚a w lodowej szczelnie, ponieważ nie udaÅ‚o siÄ™ odnaleźć wÅ‚aÅ›ciwej drogi do obozu, część ekipy zostaÅ‚a porawana przez na szczęście niewielkich rozmiarów lawinÄ™.
Szerpowie nie pamiÄ™tajÄ… szczegóÅ‚ów drogi. Kilkakrotnie muszÄ™ z trudnem transportować siÄ™ na czoÅ‚o i dawać spuszczać na linie we wÅ‚aÅ›ciwe miejsce. Nie mam raków, nie mogÅ‚bym utrzymać czekana. WedÅ‚ug mnie zbyt powoli tracimy wysokość. CierpiÄ™, widzÄ…c moich Szerpów tak powolnych, lÄ™kliwych a jednoczeÅ›nie tak maÅ‚o pewnych. W rzeczywistoÅ›ci idÄ… oni bardzo dobrze, lecz jestem zniecierpliwiony i nie zdajÄ™ sobie sprawy z ich możliwoÅ›ci.
Lacheneal pozostaÅ‚ daleko w tyle: za każdym razem, gdy siÄ™ odwracam, widzÄ™ go siedzÄ…cego na naszym Å›ladzie. I on dotkniÄ™y jest Å›lepotÄ… Å›niegowÄ…, lecz nie w tak silnym stopniu jak Rebuffat i Terray. Utrzymywanie wÅ‚aÅ›ciwego kierunku sprawia mu jednak trudność. Rebuffat posuwa siÄ™ na chybiÅ‚ trafiÅ‚, twarz ma wykrzywionÄ… bólem. Idzie jednak uparcie. Przechodzimy żleb bez przeszkód i gratulujÄ™ sobie przebycia tego niebezpiecznego miejsca.
Obaj zdobywcy Annapurny nabawili siÄ™ poważnych odmrożeÅ„. Herzog w zejÅ›ciu zgubiÅ‚ rÄ™kawice, jego dÅ‚onie byÅ‚y wiÄ™c bezbronne wobec himalajskich Å›niegów. Lekarz wyprawy, Oudot jeszcze podczas odwrotu z Annapurny, zacznajÄ…c od obozu II na wysokoÅ›ci ponad 6 tysiÄ™cy metrów, walczyÅ‚ o ocalenie jak najwiÄ™kszych części rÄ…k i nog rannych za pomocÄ… niezwykle bolsnych zastrzyków. Z obozu II do bazy u podstaw Å›ciany trzej ranni zostajÄ… zwiezieni na sankach, dwóch pozostaÅ‚ych wymagaÅ‚o pomocy towarzyszy. Nawet po zejÅ›ciu do bazy uczestnicy wyprawy nie byli bezpieczni - odwrót odbywaÅ‚ siÄ™ bowiem już podczas bardzo gwaÅ‚townych, monusnowych deszczy, kiedy Kali Gandaki i inne okoliczne rzeki wystÄ™powaÅ‚y z brzegów. Infrastruktura Nepalu byÅ‚a wówczas tak sÅ‚abo rozwiniÄ™ta, że odwrót z Annapurny trwaÅ‚ 5 tygodni... Nie wszyscy uczestnicy wyprawy byli zdolni do samodzielnego marszu, dlatego byli niesieni w spejcalnie przygotowanych koszach. Późniejsze amputacjie odmrożnych koÅ„czyÅ„ miaÅ‚y miejsce już podczas podróży do Indii - w warunkach mocno odbiegajÄ…cych od sterylnych, szpitalnych. Obaj zdobywcy Annapurny zapÅ‚acili za zdobycie pierwszego oÅ›miotysiÄ™cznika trwaÅ‚ymi uszczerbkami na zdrowiu. Do legendy przeszÅ‚o zdanie Herzoga SÄ… inne Annapurny w życiu ludzkim.
Lionel Terray oraz Jean Cozuy w 1955 roku jako pierwsi stanęli na szczycie Makalu (8485 m.n.p.m.)

Topo późniejszych dróg na AnnapurnÄ™, w tym drogi Kukuczka/Hajzer.
Topo: Artur Hajzer
Po raz drugi Annapurna została zdobyta dopiero w 1970 roku przez ekipę brytyjską. Pierwsi Polacy, Jerzy Kukuczka i Artur Hajzer, stanęli na szczycie w 1987 - było to pierwsze zimowe zdobycie szczytu.
Autoka: Paulina Anna Wojciechowska
Redaktorka Działu Trekking
ŹródÅ‚o: Maurice Hezrog, Annapurna, Warszawa 1960
WiÄ™cej artykuÅ‚ów:
WSPINANIE: czytaj
TREKKING: czytaj
BIEGI GÓRSKIE: czytaj
SKITURY: czytaj
SPELEOLOGIA: czytaj
ROWERY GÓRSKIE: czytaj