Articles
Co wspólnego majÄ… jeżdżący telemarkiem, fanatycy skuterów Å›nieżnych, wspinacze zimowi i freeride'owi snowboardziÅ›ci? Odpowiedź jest prosta, a zarazem tragiczna: wszyscy majÄ… wysoki odsetek Å›miertelnych wypadków lawinowych.
Statystyki pokazujÄ…, że wiele z tych Å›mierci nie jest spowodowanych przez samÄ… siÅ‚Ä™ lawiny, ale poprzez uduszenie pod zwaÅ‚ami Å›niegu, zanim zdąży nadejść pomoc. Po zatrzymaniu siÄ™ lawiny, zwaÅ‚y Å›niegu formujÄ… wokóÅ‚ ciaÅ‚a porwanej ofiary swoisty Å›nieżny kokon, uniemożliwiajÄ…cy próby samodzielnego uwolnienia siÄ™. Nawet jeÅ›li drogi oddechowe nie zostaÅ‚y zasypane pyÅ‚em Å›nieżnym, to i tak bardzo szybko stężenie trujÄ…cego dwutlenku wÄ™gla wokóÅ‚ ust i nosa wzrasta do zabójczego poziomu. Dodatkowo roztopiony Å›nieg wokóÅ‚ ust szybko zamarza tworzÄ…c lodowÄ… skorupÄ™, która nie przepuszcza Å›wieżego tlenu. Ta upiorna sytuacja przypomina naÅ‚ożenie na gÅ‚owÄ™ worka plastykowego - bardzo szybko prowadzi do zatrzymania oddychania i akcji serca, a tym samym do Å›mierci ofiary.
ZnajÄ…cy te ponure statystyki ludzie z Black Diamonda postanowili opracować urzÄ…dzenie, które pozwoli ofiarom lawin oddychać pod zwaÅ‚ami Å›niegu. Ich rewolucyjna innowacja nazwana zostaÅ‚a AvaLung. Jest to rurkopodobne urzÄ…dzenie, które pozwala na czerpanie czystego tlenu ze Å›niegu wokóÅ‚ ciaÅ‚a i równoczesne odprowadzenie toksycznego dwutlenku wÄ™gla jak najdalej od twarzy. Rurka oddechowa jest zintegrowana z uprzężą piersiowÄ…, którÄ… nakÅ‚ada siÄ™ na kurtkÄ™. W przypadku porwania przez lawinÄ™, wystarczy chwycić w zÄ™by ustnik. W momencie wydechu, AvaLung odprowadza ciepÅ‚y dwutlenek wÄ™gla na sam koniec rurki i uwalnia go z boku ciaÅ‚a i po stronie pleców. CiaÅ‚o dziaÅ‚a jak bariera odgradzajÄ…ca „dobre", czyste pokÅ‚ady tlenu, od tych „zÅ‚ych", skażonych CO2. W momencie wdechu, nastÄ™puje przestawienie zaworu i powietrze jest czerpane z przodu ciaÅ‚a za pomocÄ… porowatej struktury zaprojektowanej specjalnie do pobierania powietrza ze Å›niegu.
Avalung
Czy to w ogóle dziaÅ‚a? Ponieważ AvaLung jest używany z powodzeniem już od kilku Å‚adnych lat, lista wypadków, w których to urzÄ…dzenie uratowaÅ‚o życie ludzkie, jest coraz dÅ‚uższa. Dla przykÅ‚adu, w 2005 r. norweski narciarz Martin Gulsrud zjeżdżaÅ‚ off-piste w okolicach francuskiego kurortu Tignes. Pogoda byÅ‚a piÄ™kna, poziom zagrożenia lawinowego 3, miaÅ‚ to być ostatni dzieÅ„ jego pobytu we Francji... Martin jechaÅ‚ pierwszy z grupy, po zjechaniu okoÅ‚o 15 metrów i 2-3 krÄ™tach, rozlegÅ‚ gÅ‚oÅ›ny trzask - pÄ™kÅ‚a dÅ‚uga deska lawinowa i caÅ‚y stok wokóÅ‚ Martina zaczÄ…Å‚ zsuwać siÄ™ szybko w dóÅ‚. Jedyne co Martin zdążyÅ‚ zrobić to chwycić zÄ™bami ustnik AvaLunga, chwilÄ™ później zwaÅ‚y Å›niegu przykryÅ‚y go i zniosÅ‚y ok. 250m w dóÅ‚. Lawina pogrzebaÅ‚a go na gÅ‚Ä™bokoÅ›ci 2,5m. Namierzenie go za pomocÄ… piepsów i odkopanie zajęło ok. 20 min - poczÄ…tkowo jego przyjaciele kopali kilka metrów od niego, dopiero grupa profesjonalnych ratowników ustaliÅ‚a za pomocÄ… sond dokÅ‚adne poÅ‚ożenie ciaÅ‚a. Martin wspomina: „Oddychanie przez AvaLunga byÅ‚o Å‚atwe, pozwoliÅ‚o mi na spokojne myÅ›lenie i nie panikowanie. [...] CaÅ‚y czas sÅ‚yszaÅ‚em odgÅ‚osy ekipy ratowniczej i pamiÄ™tam, że zastanawiaÅ‚em siÄ™, jakby to byÅ‚o gdybym nie miaÅ‚ z sobÄ… AvaLunga. [...] Choć pomoc ze strony moich przyjacióÅ‚ i ratowników przyszÅ‚a szybko to nie sÄ…dzÄ™, abym miaÅ‚ szanse na przeżycie bez AvaLunga."
A zatem warto na nastÄ™pny freeridowy zjazd zabrać ze sobÄ… oprócz kasku, Å‚opaty, sondy i piepsa, również AvaLunga. Miejmy nadziejÄ™, że siÄ™ nie przyda, ale jakby co to może w znacznym stopniu zwiÄ™kszyć wasze szanse w loterii, której gÅ‚ównÄ… wygranÄ… jest życie.
Strona AvaLunga: http://www.avalung.com/flash/